In de 1978 bedacht de Amerikaanse fysicus John Archibald Wheeler (1911 – 1970) een experiment om na te gaan wat er gebeurt als je pas nadat het deeltje door de spleten is gegaan, meet welk pad het genomen heeft of niet. De keuze wordt uitgesteld (delayed).

Wat we verwachten is een interferentiepatroon op het tweede scherm. Het deeltje gaat immers ongehinderd door de dubbele spleet en zal zich als een golf gedragen.

Maar wat blijkt? Er is géén interferentiepatroon. Het deeltje gedraagt zich niet als een golf. Of het deeltje zich als golf of als deeltje gedraagt hangt af van wanneer je kijkt … zelfs als dat moment pas na doorgang door de spleet gebeurt. Als je kijkt verdwijnt het interferentie-patroon.

Het is alsof het deeltje al op voorhand ‘weet’ dat het gaat waargenomen worden! Dat is toch wel straf! Het verleden van het deeltje lijkt bepaald door iets wat in de toekomst gebeurt.

Staat de tijd op zijn kop? Volgens de Kopenhagen-interpretatie niet. Het betekent wel dat de collaps van de golffunctie pas bij de uitgestelde waarneming gebeurt.

Dit experiment werd voor het eerst in 1984 en in 2007 met nog meer precisie herhaald door het Andrew Truscott en zijn team van de Australian National University.